Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi): Đề xuất mới nhất về cấp sổ đỏ

Bảo đảm tính linh hoạt và tinh gọn của hệ thống pháp luật

Dự kiến được trình Quốc hội xem xét thông qua tại Kỳ họp thứ hai Quốc hội khóa XVI, diễn ra vào tháng 10 tới, Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) được đánh giá đã bao trùm đầy đủ các nhóm vấn đề trọng tâm theo tinh thần Nghị quyết số 21-NQ/TW về quan điểm, định hướng sửa đổi Luật Đất đai và các luật có liên quan. Dự thảo cũng đã đưa ra một số cách tiếp cận mới về quản lý, sử dụng nguồn lực này, báo Nhân dân đưa tin.

Tờ báo này cũng cho biết, chia sẻ tại Hội thảo: Góp ý hoàn thiện Dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) do Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp Bộ Nông nghiệp và Môi trường tổ chức, ông Đậu Anh Tuấn, Phó Tổng Thư ký, Trưởng ban Pháp chế VCCI nhấn mạnh: “Với những thay đổi căn bản tư duy về đất đai, Nghị quyết số 21-NQ/TW xác định đưa đất đai trở thành nguồn lực chiến lược, lợi thế cạnh tranh và động lực phát triển. Nghị quyết đã nêu một quan điểm rất quan trọng, theo tôi, cần được giữ xuyên suốt quá trình soạn thảo luật. Đó là khơi thông nguồn lực đất đai nhưng không buông lỏng quản lý; thúc đẩy phát triển nhưng không để thất thoát tài sản công”.

Theo ông Đậu Anh Tuấn, tinh thần đó đã xác định bốn nội dung then chốt, bao gồm: Thứ nhất, đất đai là yếu tố đầu vào sản xuất. Thứ hai, tính đồng bộ của hệ thống pháp luật. Thứ ba, chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại. Thứ tư, về tính công khai, minh bạch, đây không chỉ là yêu cầu về liêm chính mà còn là điều kiện cạnh tranh công bằng. Do vậy, sáu nhóm vấn đề trọng tâm của Dự thảo Luật Đất đai cần giải quyết, bao gồm: thẩm quyền quản lý; giá đất và nghĩa vụ tài chính; chống đầu cơ và găm giữ đất; tiếp cận đất nông nghiệp; giới hạn của luật khung; điều khoản chuyển tiếp.

Ở góc độ cơ quan soạn thảo, ông Đào Trung Chính, Cục trưởng Quản lý đất đai, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết: Luật Đất đai mới được thiết kế theo hướng “luật khung” quy định các nguyên tắc chung mang tính định hướng, giảm từ khoảng 260 điều xuống còn 110 điều. Các nội dung chi tiết sẽ được giao cho Chính phủ và các bộ, ngành hướng dẫn qua Nghị định và Thông tư. Điều này nhằm bảo đảm tính linh hoạt và tinh gọn của hệ thống pháp luật.

Đơn cử, về giá đất, ông Chính cho biết: Nhà nước sẽ tự xác định giá đất dựa trên bảng giá và hệ số thay vì phụ thuộc vào tư vấn độc lập, mục tiêu là sát giá thị trường nhưng vẫn khuyến khích sản xuất, tránh mức giá quá cao gây khó khăn cho doanh nghiệp và người dân. Về chính sách bồi thường và hỗ trợ tái định cư, theo ông Chính, Dự thảo Luật sẽ chuyển mạnh từ tư duy “bồi thường thiệt hại” sang “tái thiết cuộc sống” cho người bị thu hồi đất. Tập trung vào việc bảo đảm sinh kế, việc làm và chỗ ở ổn định, tạo hành lang pháp lý đồng bộ, động lực mới cho thị trường đất đai phát triển bền vững.

Nội dung đáng chú ý tại Dự thảo Luật

Thông tin thêm, báo Dân trí cho hay, dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi) mới nhất vừa được Bộ Nông nghiệp và Môi trường hoàn tất, gửi tới Bộ Tư pháp thẩm định.

Đáng chú ý nhất, dự thảo luật không quy định chi tiết các giấy tờ về quyền sử dụng đất làm căn cứ để cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ).

Thể chế tinh thần Nghị quyết 21-NQ/TW, dự thảo luật quy định đăng ký, cấp giấy chứng nhận được thực hiện theo 2 hình thức dạng giấy hoặc điện tử, có giá trị pháp lý như nhau.

Nhà nước xem xét cấp giấy chứng nhận cho các trường hợp đang sử dụng đất có vi phạm về thủ tục trước ngày 1/8/2024 không thuộc trường hợp lấn đất, chiếm đất từ ngày 1/7/2014 trở về sau mà đất đó đã được sử dụng ổn định, không tranh chấp, phù hợp với quy hoạch, không ảnh hưởng đến quốc phòng, an ninh môi trường, an toàn công trình.

Đồng thời không hồi tố đối với trường hợp đã được cấp giấy chứng nhận với thời hạn sử dụng đất ổn định lâu dài phù hợp với quy định của pháp luật đất đai tại thời điểm cấp giấy chứng nhận.

Giấy chứng nhận được cấp theo từng thửa đất cho người có quyền sử dụng đất, chủ sở hữu tài sản gắn liền với đất có nhu cầu và đủ điều kiện, cho người quản lý đất.

“Trường hợp quyền sử dụng đất hoặc quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất hoặc quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất là tài sản chung của vợ và chồng thì phải ghi cả họ, tên vợ và họ, tên chồng vào giấy chứng nhận - trừ trường hợp vợ và chồng có thỏa thuận ghi tên một người để đứng tên làm đại diện cho vợ và chồng”, dự thảo luật nêu rõ.

Trường hợp thửa đất thuộc quyền sử dụng của hộ gia đình, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề xuất cấp một giấy chứng nhận ghi đầy đủ tên thành viên có chung quyền sử dụng đất của hộ gia đình trên giấy chứng nhận và trao cho người đại diện.

Nếu các thành viên có chung quyền sử dụng đất của hộ gia đình có nhu cầu thì cấp một giấy chứng nhận ghi tên đại diện hộ gia đình trên sổ đỏ và trao cho người đại diện hộ gia đình.

Nhà nước không xem xét lại thời hạn sử dụng đất đối với các trường hợp đã được cấp giấy chứng nhận với thời hạn sử dụng đất lâu dài đúng với quy định của pháp luật đất đai tại thời điểm cấp.

Đề nghị lấy ý kiến nhân dân về Luật Đất đai sửa đổi

Báo Tiền phong đưa tin, chiều 3/9, Ủy ban Thường vụ Quốc hội tổng kết kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất, Quốc hội khóa 16.

Tại phiên họp, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn đánh giá kỳ họp vừa qua đã kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội.

Bên cạnh đó, Chủ tịch Quốc hội cũng giao các cơ quan liên quan theo dõi sát sao việc ban hành nghị định, thông tư kịp thời, đúng đối tượng.

Kỳ họp thứ hai dự kiến sẽ có khối lượng công việc đặc biệt lớn với khoảng 60 nội dung, trong đó có nhiều dự án luật, nghị quyết quan trọng. Các cơ quan cần chủ động, khẩn trương chuẩn bị từ sớm, kỹ lưỡng, bảo đảm các nội dung trình Quốc hội có chất lượng, đúng tiến độ.

Chủ tịch Quốc hội cũng lưu ý phải xin ý kiến nhân dân đối với hai dự án Luật Đất đai (sửa đổi) và Bộ Luật Hình sự (sửa đổi).

Theo đó, việc lấy ý kiến nhân dân sẽ được thực hiện thông qua các kênh như hệ thống VNeID của Bộ Công an, Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Cổng thông tin điện tử Chính phủ...