Chuyến đi bơi định mệnh
Mùa hè năm 2011, bang Massachusetts (Mỹ) chìm trong đợt nắng oi bức kéo dài. Trưa 25/6, bể bơi công cộng trong Công viên Lafayette, hạt Bristol, mở cửa trở lại sau nhiều tháng đóng cửa mùa đông. Người dân kéo đến đông nghịt để tìm chút mát mẻ giữa cái nóng hầm hập đầu hè.
Tối hôm đó, Marie Joseph, 36 tuổi, trở về căn nhà nhỏ trên đường Reuben sau một ngày làm việc dài tại khách sạn nơi cô làm quản gia. Công việc vất vả khiến Marie thường xuyên phải tăng ca, nhiều tuần liền gần như không có thời gian nghỉ ngơi. Hôm ấy, tâm trạng cô khá vui vì ngày hôm sau hiếm hoi được nghỉ.
Ngồi trò chuyện với người hàng xóm thân thiết Danyelle Hunt, Marie hào hứng nhắc đến kế hoạch cùng gia đình hàng xóm ra bể bơi giải nhiệt. Dù không biết bơi, cô vẫn muốn tham gia cho khuây khỏa sau chuỗi ngày làm việc căng thẳng.
Chiều 26/6, khoảng 14h, Danyelle đưa hai con đến bể bơi cùng Marie. Ngay khi bước vào, cả nhóm đã có chút thất vọng vì nước hồ trông khá đục. Tuy nhiên, vì đã mua vé và thấy nhiều người khác vẫn xuống bơi bình thường, họ quyết định ở lại.
Ban đầu, Marie chỉ đứng ở khu vực nước nông, bế con gái nhỏ của Danyelle nghịch nước. Sau đó, cô cùng Thomson – cậu con trai 9 tuổi của Danyelle – ra khu vực cầu trượt. Không ai ngờ đây lại là khoảnh khắc cuối cùng người phụ nữ ấy xuất hiện trước mắt mọi người.
Marie Joseph bế con gái hàng xóm vui chơi trong bể bơi, trước khi gặp nạn. Ảnh: NBC
Marie và Thomson cùng lao xuống nước sau cú trượt dài. Cậu bé nhanh chóng nổi lên và bơi vào bờ như thường lệ. Nhưng Marie thì không. Không ai nhận ra điều bất thường giữa khung cảnh đông đúc, ồn ào của bể bơi chiều cuối tuần.
Chỉ vài phút sau, một nhân viên trực trong phòng giám sát nhận thấy tình trạng nước đục đến mức khó nhìn thấy người ở dưới hồ. Anh ta kiểm tra và phát hiện hệ thống lọc nước gặp trục trặc từ lúc mở cửa trưa hôm đó nhưng chưa được sửa chữa.
Thay vì lập tức đóng bể bơi hoặc báo động khẩn cấp, nhân viên này chỉ nhắn tin thông báo cho cấp trên. Cuộc kiểm tra được lên lịch vào lúc 15h30 chiều. Trong lúc đó, bể bơi vẫn tiếp tục hoạt động.
Tuy nhiên, các nỗ lực sửa chữa hệ thống lọc đều thất bại. Nhân viên buộc phải chặn khu vực nước sâu, chỉ cho khách vui chơi ở phần nước nông vì lo ngại mất an toàn. Tuy nhiên, việc đóng khu nước sâu diễn ra sau khi Marie đã biến mất.
17h cùng ngày, bể bơi đóng cửa.
Khi chuẩn bị ra về, Danyelle nhận ra không thấy Marie đâu. Túi xách và khăn tắm của cô vẫn nằm trên chiếc ghế dài gần hồ bơi. Tuy nhiên, vì Marie vốn thường xuyên phải quay về đột xuất để đi làm, Danyelle nghĩ có lẽ cô đã rời đi trước nên đưa các con về nhà. Không ai nghĩ rằng thi thể Marie lúc ấy vẫn đang nằm dưới đáy bể bơi.
Tối hôm đó, nhân viên hồ bơi thấy đồ đạc bị bỏ quên nên mang cất lại. Ngày hôm sau, 27/6, bể bơi tiếp tục mở cửa dù hệ thống lọc vẫn chưa được sửa hoàn toàn. Nước hồ vẫn đục nhưng hàng trăm người tiếp tục xuống bơi như không có chuyện gì xảy ra.
Đến tối 28/6, khi bể bơi đã đóng cửa, một nhóm thiếu niên trèo rào vào tắm trộm. Trong ánh đèn lờ mờ, họ bàng hoàng phát hiện một cơ thể đang nổi lềnh bềnh trên mặt nước.
Cảnh sát nhanh chóng có mặt tại hiện trường. Nhưng nạn nhân đã tử vong từ lâu. Kết quả pháp y xác định người phụ nữ chết do đuối nước và đã ngâm dưới nước ít nhất hai ngày. Danh tính nạn nhân khi ấy vẫn chưa được xác định.
Mãi đến hôm sau, khi cảnh sát kiểm tra các đồ vật bị bỏ quên tại bể bơi, họ mới tìm thấy điện thoại và giấy tờ tùy thân trong chiếc túi của Marie Joseph.
Lời kể gây chấn động của cậu bé 9 tuổi
Trước khi danh tính nạn nhân được xác định, tin tức về thi thể được tìm thấy trong bể bơi nhanh chóng lan ra khắp khu dân cư. Khi nghe người lớn bàn tán, cậu bé Thomson bất ngờ nói với mẹ: “Con nghĩ người đó là Marie.”
Câu nói khiến Danyelle chết lặng. Cô chợt nhận ra đã suốt hai ngày không nhìn thấy người hàng xóm thân thiết của mình.
Cảnh sát lập tức tìm đến gia đình để lấy lời khai. Và những gì Thomson kể đã khiến các điều tra viên sửng sốt.
Theo lời cậu bé, chiều 26/6, trước khi cùng trượt cầu trượt xuống nước, Marie từng nói đây là lần đầu tiên cô chơi trò này. Khi rơi xuống hồ, Marie va phải Thomson rồi nói lời xin lỗi. Ngay sau đó, cô bắt đầu chìm xuống. Theo phản xạ, Thomson cố đưa tay kéo Marie lên nhưng bất lực. Hoảng sợ, cậu bé lập tức bơi vào bờ tìm cứu hộ.
Thomson kể rằng cậu chạy đến nhờ một nữ nhân viên cứu hộ tóc vàng giúp đỡ nhưng người này nói đang trong giờ nghỉ. Sau đó, cậu tìm thêm một cứu hộ khác có nước da sẫm màu hơn và được trả lời sẽ kiểm tra “trong một phút nữa”.
Bể bơi xảy ra vụ đuối nước, vào tháng 6/2011. Ảnh: Herald News
Lời kể khiến cảnh sát vô cùng khó hiểu. Nếu đúng như vậy, vì sao không ai thực hiện cứu hộ? Vì sao cả một bể bơi đông người lại không phát hiện một người đang chìm xuống nước?
Để làm rõ, cảnh sát kiểm tra toàn bộ camera an ninh. Những hình ảnh thu được lại hé lộ một sự thật hoàn toàn khác. Trong danh sách nhân viên trực hôm đó, không hề có cứu hộ nào mang đặc điểm giống người thứ hai mà Thomson mô tả. Tất cả đều là nữ nhân viên da trắng.
Đáng chú ý hơn, đoạn video cho thấy sau khi lên bờ, Thomson không hề tiếp xúc với bất kỳ nhân viên cứu hộ nào trong khoảng gần hai phút tiếp theo.
Camera ghi lại cảnh cậu bé đi ngang qua khu vực cứu hộ, dừng lại bên mép hồ vài giây rồi lặng lẽ quay về khu nước nông.
Không có lời cầu cứu. Không có cuộc trò chuyện nào xảy ra. Các nhân viên cứu hộ cũng khẳng định chưa từng nhận được thông báo về người gặp nạn.
Nhiều điều tra viên tin rằng Thomson có thể đã quá hoảng loạn nên ký ức bị xáo trộn sau cú sốc. Tuy nhiên, điều đau lòng nhất nằm ở đoạn camera ghi lại chính khoảnh khắc Marie chết đuối. Trong khoảng thời gian từ 15h18 phút 32 giây đến 15h18 phút 39 giây, Marie hai lần ngoi đầu lên mặt nước rồi biến mất hoàn toàn.
Chỉ vài giây sau, một người khác tiếp tục nhảy xuống đúng vị trí ấy nhưng nhanh chóng bơi vào bờ mà không phát hiện điều gì bất thường. Suốt toàn bộ thời gian đó, không ai xung quanh nhận ra một người phụ nữ đang chìm xuống đáy hồ.
Sau khi chìm xuống, Marie nằm dưới đáy bể trong suốt hai ngày mà không được phát hiện, dù hàng trăm người vẫn tiếp tục xuống bơi phía trên.
Chuỗi sai lầm dẫn đến thảm kịch kinh hoàng
Cuộc điều tra sau đó kéo dài nhiều tháng. Cảnh sát lập bản báo cáo dài 20 trang để phân tích nguyên nhân dẫn đến cái chết của Marie Joseph. Kết quả cho thấy bi kịch không xuất phát từ một sai sót đơn lẻ, mà là hậu quả của cả chuỗi cẩu thả kéo dài trong công tác quản lý bể bơi.
Bể bơi Lafayette vừa mở cửa trở lại hôm 25/6 sau nhiều tháng đóng cửa mùa đông. Trong quá trình dọn dẹp trước ngày khai trương, nhân viên phát hiện nhiều cặn bẩn tích tụ dưới khu vực nước sâu.
Máy hút đáy bể lúc đó bị hỏng. Một nhân viên bảo trì đề nghị phải làm sạch toàn bộ cặn bẩn trước khi mở cửa, nhưng giám sát viên bể bơi bác bỏ. Ông cho rằng hồ chứa hơn 900 tấn nước nên lượng cặn kia “không đáng kể”.
Sau đó, nước chỉ được bơm thêm vào hồ mà không xử lý triệt để. Ngày 11/6, nhận thấy nước bắt đầu đục, quản lý bảo trì yêu cầu bật hệ thống tạo clo liên tục để khử khuẩn cho đến sát ngày mở cửa. Nhưng người giám sát hồ bơi lại cho rằng vận hành máy quá tốn kém nên yêu cầu nhân viên chỉ bật trước ngày khai trương hai hôm.
Khi quản lý bảo trì trở lại sau kỳ nghỉ vào ngày 20/6, ông phát hiện nước hồ đã chuyển màu xanh đục, độ pH vượt ngưỡng cho phép.
Hệ thống tạo clo khi đó gần như không thể hoạt động hiệu quả. Nhân viên cố gắng xử lý bằng cách thêm clo thủ công nhưng tình hình không cải thiện đáng kể.
Đến ngày mở cửa 25/6, hệ thống clo tiếp tục phải tạm ngưng vì hóa chất có thể gây ảnh hưởng đến người bơi. Cuối ngày, nước hồ càng trở nên đục hơn do lượng khách đông.
Hệ thống lọc sau đó hỏng hoàn toàn. Dù vậy, bể bơi vẫn không bị đóng cửa. Trong quá trình điều tra, cảnh sát còn phát hiện dưới đáy hồ có lá cây mục, tóc, băng cá nhân, dây buộc tóc và nhiều rác bẩn tích tụ lâu ngày quanh cống thoát nước.
Bể bơi có nước màu xanh lá do không được làm sạch, khử trùng. Ảnh: Herald News
Theo quy định bang Massachusetts, nếu thả một đĩa đen trắng đường kính khoảng 15 cm xuống đáy mà không nhìn thấy rõ thì bể bơi bắt buộc phải đóng cửa. Thế nhưng giám sát viên hồ bơi vẫn khẳng định chất lượng nước “không có vấn đề”.
Điều tra sau đó chứng minh lời khai này không đúng sự thật. Những bức ảnh chụp trước khi Marie gặp nạn cho thấy ngay cả khu vực nước nông cũng rất khó quan sát bên dưới.
Ngoài ra, hồ bơi không có biển cảnh báo hay rào chắn phân biệt vùng nước sâu và nước nông. Marie – một người không biết bơi – có thể không hề nhận ra khu vực mình nhảy xuống sâu tới hơn 3,6 mét.
Một sai phạm nghiêm trọng khác là quy định yêu cầu nhân viên phải kiểm tra và vệ sinh đáy hồ sau mỗi ngày hoạt động đã không được thực hiện đúng. Nếu công việc này được làm đầy đủ, thi thể Marie có thể đã được phát hiện ngay trong tối 26/6.
Bản báo cáo kết luận vụ việc là hậu quả của “một chuỗi quyết định sai lầm, sự coi thường các tiêu chuẩn an toàn và thất bại trong quản lý ở nhiều cấp độ”.
Sau điều tra, cảnh sát đệ đơn kiện hình sự đối với giám sát viên hồ bơi và cấp trên liên quan. Ngày 8/2/2012, Tòa án hạt Bristol xác định cái chết của Marie xuất phát từ sự tắc trách của nhân viên, giám sát viên và cơ quan quản lý hồ bơi thuộc Phòng Bảo tồn và Tái tạo bang Massachusetts.
Tuy nhiên, vì không đủ căn cứ cho thấy các sai phạm mang tính cố ý, những người liên quan không bị kết tội trực tiếp gây ra cái chết của nạn nhân.
Gia đình Marie sau đó khởi kiện dân sự để yêu cầu bồi thường cho các con của cô. Hai bên đạt được thỏa thuận riêng nhưng số tiền cụ thể không được tiết lộ.
Sau thảm kịch gây chấn động này, toàn bộ các bể bơi nước sâu tại bang Massachusetts bị yêu cầu kiểm tra lại an toàn. Nhân viên cứu hộ và giám sát viên phải trải qua chương trình đào tạo nghiêm ngặt hơn.
Toàn bộ nhân sự ban đầu của bể bơi Lafayette bị sa thải. Cơ quan quản lý chi gần 500.000 USD để cải tạo và nâng cấp hệ thống trước khi mở cửa trở lại vào năm 2012.
Từ đó đến nay, nơi này không còn xảy ra sự cố nghiêm trọng nào nữa. Song với nhiều người dân địa phương, ký ức về người phụ nữ chìm xuống giữa bể bơi đông đúc mà không ai nhận ra vẫn là một ám ảnh khó quên suốt nhiều năm sau đó.
“Hồ sơ X” là tuyến bài tái dựng và phân tích các vụ án nổi tiếng từng gây chấn động dư luận trên thế giới. Trên cơ sở tổng hợp nguồn tin và dữ liệu đã được công bố, các bài viết sẽ thuật lại tiến trình vụ việc, từ bối cảnh, diễn biến đến các kết luận điều tra.
“Hồ sơ X” chú trọng làm rõ những chi tiết then chốt, các điểm còn tranh cãi hoặc chưa được lý giải thỏa đáng, qua đó cung cấp thêm góc nhìn khách quan, góp phần hoàn thiện bức tranh toàn cảnh của từng vụ án.
Tuyến bài hướng tới mục tiêu cung cấp tư liệu tham khảo cho độc giả, các góc nhìn về khoa học, pháp lý, cũng những những vấn đề cần giải mã để tìm ra sự thật.