Theo Military Watch, Nga được cho là đã đưa vào thực chiến một phiên bản nâng cấp của tên lửa đạn đạo Iskander, tạm gọi là Iskander-1000. Cục Tình báo Trung ương Ukraine (HUR) cho biết tên lửa này đã được sử dụng để tấn công một mục tiêu tại thủ đô Kiev ngày 27/8.
Loại tên lửa được xác định là 9M723-2, được cho là phiên bản phát triển từ 9M723-1 đang được sử dụng trên hệ thống Iskander-M. Điểm đáng chú ý nhất của biến thể mới là tầm bắn được cho đã tăng lên khoảng 1.000 km, gấp đôi giới hạn khoảng 500 km của Iskander-M.
Theo các nguồn tin Ukraine, sự thay đổi chủ yếu nằm ở hệ thống động lực. Tên lửa 9M723-2 được cho là trang bị động cơ lớn hơn, kéo theo việc phải mở rộng kích thước ống phóng trên bệ phóng tương ứng. Dù vậy, các bộ phận còn lại của tên lửa được đánh giá về cơ bản vẫn tương đồng với phiên bản 9M723-1.
Iskander-M. Ảnh: Military Watch
Những thông tin đầu tiên về Iskander-1000 xuất hiện từ tháng 5/2024, khi một video được công bố thấy hình ảnh được cho là liên quan tới biến thể mới. Đến đầu năm 2025, nhiều nguồn tin cho rằng Moscow đang chuẩn bị đưa Iskander-1000 vào sản xuất hàng loạt.
Một số nguồn tin Nga khi đó cũng suy đoán tên lửa mới có thể được triển khai tại Kaliningrad, vùng lãnh thổ nằm ở cực tây của Nga. Với tầm bắn khoảng 1.000 km, từ khu vực này, Iskander-1000 về lý thuyết có thể vươn tới nhiều mục tiêu tại Trung và Tây Âu cũng như khu vực Biển Baltic. Việc tên lửa được cho là đã xuất hiện trên chiến trường Ukraine có thể đánh dấu bước thử nghiệm thực tế quan trọng trước khi được triển khai rộng hơn.
Trong cuộc xung đột Nga-Ukraine, Iskander-M đã nhiều lần được Moscow sử dụng để tập kích các mục tiêu quan trọng. Loại tên lửa này từng được cho là tham gia các chiến dịch nhằm chế áp hệ thống phòng không Ukraine, trong đó có các tổ hợp Patriot và S-300, đồng thời được sử dụng để tấn công những mục tiêu được đánh giá có giá trị cao, bao gồm các vị trí liên quan tới chuyên gia phương Tây.
Ảnh: Military Watch
Nga cũng được cho là đã mở rộng đáng kể năng lực sản xuất Iskander kể từ khi xung đột toàn diện bùng phát vào tháng 2/2022. Điều này giúp Moscow duy trì và gia tăng tần suất sử dụng dòng tên lửa này trên chiến trường.
Theo đánh giá của tình báo Ukraine, dù được nâng cấp hệ thống động lực và bệ phóng, 9M723-2 vẫn giữ nhiều đặc điểm của 9M723-1. Vì vậy, Iskander-1000 được xem là bước phát triển mang tính kế thừa từ dòng Iskander hiện có, thay vì một hệ thống vũ khí hoàn toàn mới.
Tương tự các biến thể Iskander có tầm bắn ngắn hơn, tên lửa mới được cho là sử dụng quỹ đạo bán đạn đạo thấp và có khả năng cơ động cao. Những đặc điểm này khiến việc phát hiện, theo dõi và đánh chặn tên lửa trở nên khó khăn hơn.