Đề xuất nhiều điểm mới về đào tạo bác sĩ nội trú

Những thay đổi trong điều kiện tuyển sinh và đối tượng dự tuyển

Sau gần 20 năm áp dụng quy chế đào tạo bác sĩ nội trú, Bộ Y tế hiện đang lấy ý kiến cho dự thảo Thông tư hướng dẫn tổ chức thực hiện chương trình này.

Theo Tạp chí Tri thức, dự thảo mới đã đưa ra nhiều thay đổi toàn diện từ điều kiện tuyển sinh, cách thức tổ chức đào tạo, các yêu cầu đối với cơ sở đào tạo cho đến quyền lợi và trách nhiệm của người học, đồng thời chú trọng gắn kết chương trình với kỳ đánh giá năng lực hành nghề theo Luật Khám bệnh, chữa bệnh.

Theo dự thảo, đối tượng được phép tham gia đào tạo bác sĩ nội trú là các bác sĩ tốt nghiệp ngành y khoa, y học cổ truyền hoặc răng hàm mặt trong vòng 12 tháng kể từ ngày được công nhận tốt nghiệp, và mỗi người chỉ được dự tuyển duy nhất một lần.

So với quy định hiện hành, điểm nổi bật của dự thảo là việc không còn khống chế độ tuổi dự tuyển (trước đây quy định là không quá 27 tuổi), nhưng vẫn duy trì nguyên tắc mỗi bác sĩ chỉ có một cơ hội thi tuyển sau khi tốt nghiệp.

Quy định này cũng được áp dụng đối với những người có bằng tốt nghiệp do cơ sở giáo dục nước ngoài cấp, với điều kiện văn bằng đó được Bộ GD&ĐT công nhận tương đương trình độ đại học và phù hợp với danh mục chương trình đào tạo.

Trong khi đó, đối tượng đào tạo bác sĩ chuyên khoa được mở rộng hơn, bao gồm các bác sĩ thuộc các ngành y khoa, y học cổ truyền, răng hàm mặt và y học dự phòng, kèm theo yêu cầu người dự tuyển phải đã được cấp chứng chỉ hoặc giấy phép hành nghề khám bệnh, chữa bệnh còn hiệu lực.

Về công tác tuyển sinh, dự thảo quy định việc tuyển sinh bác sĩ nội trú sẽ được tổ chức mỗi năm một lần theo hình thức thi tuyển hoặc kết hợp thi tuyển với phương thức khác. Thông báo tuyển sinh phải được công khai trên trang thông tin điện tử của cơ sở đào tạo ít nhất 30 ngày trước thời điểm kết thúc nhận hồ sơ.

Danh sách trúng tuyển bắt buộc phải được người đứng đầu cơ sở đào tạo phê duyệt và báo cáo lên Bộ Y tế trước khi gọi nhập học.

Siết chặt điều kiện cơ sở đào tạo và cơ chế linh hoạt cho học viên

Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất là việc dự thảo nâng cao điều kiện để các trường được phép mở chương trình đào tạo bác sĩ nội trú.

Theo đó, Bộ Y tế bổ sung nhiều yêu cầu mới như mỗi chương trình bắt buộc phải có giám đốc chương trình, đồng thời quy định chặt chẽ hơn về đội ngũ giảng viên, cơ sở thực hành và hệ thống bảo đảm chất lượng. Các cơ sở đào tạo cũng phải có trách nhiệm công khai chương trình đào tạo, chuẩn đầu ra và các điều kiện bảo đảm chất lượng để người học và toàn xã hội cùng tham gia giám sát.

So với quy chế hiện hành, dự thảo cũng thay đổi quy định xử lý đối với các học viên không đạt kết quả học tập. Hiện nay, học viên có quá một phần ba số học phần không đạt hoặc có bất kỳ học phần nào thi lần hai không đạt sẽ bị buộc phải thôi học.

Tuy nhiên, theo đề xuất mới, nếu điểm thi lần hai vẫn không đạt hoặc có quá một phần ba số học phần thi lần một không đạt, học viên có thể bị buộc thôi học hoặc được xem xét chuyển sang chương trình đào tạo bác sĩ chuyên khoa cùng chuyên ngành nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện đầu vào.

Đây được xem là một cơ chế linh hoạt hơn, giúp người học có thêm lựa chọn thay vì chấm dứt hoàn toàn quá trình đào tạo. Bên cạnh đó, dự thảo cũng cho phép chương trình bác sĩ nội trú được tổ chức theo niên chế hoặc học chế tín chỉ.

Thời gian đào tạo tối thiểu là 3 năm, tùy theo từng chuyên ngành cụ thể, thay vì quy định cứng 3 năm cho tất cả các chuyên ngành như hiện nay. Ngoài yêu cầu hoàn thành chương trình học, học viên còn phải tham gia nghiên cứu khoa học hoặc có bài báo được đăng trên ấn phẩm của cơ sở đào tạo, cơ sở thực hành hoặc các tạp chí chuyên ngành.

Đặc biệt, chương trình sẽ được gắn liền với kỳ đánh giá năng lực hành nghề theo quy định của Luật Khám bệnh, chữa bệnh. Những học viên không đáp ứng được yêu cầu của kỳ đánh giá này sẽ không đủ điều kiện để tiếp tục chương trình đào tạo.

Theo VietNamnet, hiện cả nước có 13 cơ sở giáo dục đại học được giao nhiệm vụ đào tạo bác sĩ nội trú trong tổng số 34 trường đại học y, dược.

GS.TS Lê Ngọc Thành, Hiệu trưởng Trường Đại học Y Dược (Đại học Quốc gia Hà Nội) cho hay, riêng hai trường Đại học Y Hà Nội và Đại học Y Dược TP.HCM hiện đào tạo hơn 70% số bác sĩ nội trú tốt nghiệp mỗi năm với trên 40 mã ngành.

Tuy nhiên, Giáo sư Thành đánh giá chất lượng đầu ra bác sĩ nội trú không đồng đều; không có chuẩn chung nhưng bằng tốt nghiệp có giá trị như nhau.

Theo Bộ Y tế, đào tạo bác sĩ nội trú tại Việt Nam đã có lịch sử 52 năm. Đến hết năm 2025, cả nước đào tạo được 8.441 bác sĩ nội trú. Dự kiến năm 2026 có thêm 1.276 bác sĩ tốt nghiệp. Cùng với bác sĩ chuyên khoa cấp I và cấp II, lực lượng này chiếm khoảng 79% tổng số bác sĩ có trình độ sau đại học.

Tuy nhiên, bác sĩ nội trú chỉ chiếm khoảng 4% tổng số bác sĩ tốt nghiệp hằng năm, trong khi nhu cầu tại các bệnh viện tuyến trung ương và địa phương vẫn rất lớn.