Từ vụ "bao vây" ô tô, livestream ở Thái Nguyên: Khi nào người đứng xem, quay clip có thể bị xử lý?

Công an mời 2 người lên làm việc

Vào tối 23/9, tại khu vực chân cầu vượt Bắc Sơn (thuộc tổ 41, phường Phan Đình Phùng, tỉnh Thái Nguyên), một sự việc nghi đánh ghen kéo theo lượng lớn người dân hiếu kỳ tụ tập, nhiều trường hợp quay phim, phát sóng trực tiếp (livestream) lên mạng xã hội.

Vụ việc khiến đông người tập trung, quay phim, livestream, đăng tải trên các nền tảng mạng xã hội thu hút nhiều người quan tâm, theo dõi, gây phức tạp tình hình, ảnh hưởng đến an ninh, trật tự và an toàn giao thông.

Ngay sau đó, cơ quan Công an đã kịp thời có mặt, giải tán đám đông, đưa những người liên quan về trụ sở để làm việc. Công an tỉnh Thái Nguyên đã chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ phối hợp Công an phường Phan Đình Phùng khẩn trương xác minh, làm rõ vụ việc và xử lý theo quy định pháp luật.

Qua vụ việc trên, Phòng An ninh mạng, Công an tỉnh Thái Nguyên khuyến cáo người dân không tụ tập, không livestream, bình luận, đưa thông tin hoặc nhận định thiếu căn cứ; không chia sẻ, đăng tải lại hình ảnh, video và thông tin chưa được kiểm chứng. Khi phát hiện vụ việc bất thường, cần giữ bình tĩnh, bảo đảm an toàn và kịp thời thông báo cho cơ quan chức năng để được xử lý theo quy định.

Liên quan đến sự việc, Phòng An ninh mạng, Công an tỉnh Thái Nguyên đã mời làm việc 2 trường hợp đăng tải video liên quan đến sự việc trên mạng xã hội, gồm anh D.A.T (SN 2006, trú tại phường Tích Lương) và chị N.T.T .D (SN 1991, trú tại phường Phan Đình Phùng).

Tại cơ quan Công an, cả 2 trường hợp trên đã nhận thức được hành vi vi phạm của mình, Phòng An ninh mạng tiếp tục củng cố hồ sơ để xử lý theo quy định tại Nghị định số 330/2026/NĐ-CP ngày 19/8/2026 của Chính phủ quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực an ninh mạng và bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Người dân hiếu kỳ quây kín chiếc ô tô giữa đêm. (Ảnh cắt từ clip).

Góc nhìn của luật sư

Từ sự việc trên, một câu hỏi được đặt ra là người dân khi chứng kiến một sự việc xảy ra ở nơi công cộng có thể quay clip, livestream đến đâu? Khi nào việc đứng xem, ghi hình hay phát trực tiếp lên mạng có thể dẫn đến vi phạm pháp luật?

Theo báo Tuổi Trẻ, Thạc sĩ, luật sư Nguyễn Đức Thịnh cho rằng cần phân biệt giữa việc ghi nhận hình ảnh với việc công khai, phát tán những hình ảnh đó.

Theo luật sư, người dân có thể ghi nhận những gì mình quan sát được ở nơi công cộng trong phạm vi pháp luật cho phép. Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa người quay có thể bất chấp quyền đối với hình ảnh, đời sống riêng tư của người khác hoặc gây ảnh hưởng đến trật tự tại nơi xảy ra sự việc.

Người quay cũng không thể vì muốn có góc hình rõ hơn, tiếp cận gần hơn hay thu hút người xem mà chen lấn, bao vây phương tiện, chiếm dụng lối đi, cản trở giao thông hoặc không chấp hành yêu cầu của lực lượng chức năng.

"Đặc biệt, livestream có mức độ rủi ro cao hơn việc quay để lưu giữ. Khi phát trực tiếp, hình ảnh và âm thanh được truyền đi gần như ngay lập tức, người thực hiện không có nhiều thời gian để kiểm tra, sàng lọc những thông tin nhạy cảm.

Một chiếc điện thoại có thể vô tình ghi lại khuôn mặt, biển số xe, lời trao đổi, thông tin cá nhân hoặc những chi tiết thuộc đời sống riêng tư. Những thông tin đó không phải cứ nhìn thấy bằng mắt thường thì đều có thể tùy ý đưa lên mạng", luật sư Thịnh phân tích.

Trong khi đó, luật sư Nguyễn Đức Tùng (Đoàn luật sư TP Hà Nội) cũng cho rằng cần thận trọng khi quay, livestream những sự việc đang diễn ra.

Theo ông, một sự việc xảy ra ở nơi công cộng không đồng nghĩa mọi thông tin liên quan đều trở thành thông tin công cộng để bất kỳ ai cũng có thể tùy ý phát tán.

Việc xác định một clip hay livestream có vi phạm pháp luật hay không phải xem xét nội dung được đăng tải, cách thức đưa thông tin, hành vi của người thực hiện, mức độ ảnh hưởng, hậu quả thực tế và các tài liệu, chứng cứ cụ thể.

Cũng theo luật sư Tùng, cần phân biệt giữa việc nhiều người cùng có mặt tại một nơi với hành vi tụ tập gây ảnh hưởng đến an ninh, trật tự.

Luật sư cho rằng người dân có thể đứng xem, quay phim, livestream nếu không gây mất trật tự, cản trở giao thông hoặc lực lượng chức năng làm nhiệm vụ.

"Ngược lại, nếu đám đông chen lấn, hò hét, gây náo loạn, chặn lối đi, bao vây phương tiện hoặc không chấp hành yêu cầu của lực lượng chức năng thì tùy tính chất, mức độ và hậu quả, hành vi có thể bị xem xét xử lý.

Như vậy, vấn đề không chỉ nằm ở chuyện có livestream hay không, mà là người livestream đã làm gì và hành vi đó tác động thế nào đến trật tự tại nơi xảy ra sự việc", luật sư Tùng phân tích.

Livestream không phải “lá chắn” trước pháp luật

Liên quan đến vụ việc, theo tờ VTC News, Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường, Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp (Đoàn Luật sư TP Hà Nội) cho hay, pháp luật không cấm người dân ghi hình hoặc livestream một sự việc đang diễn ra tại nơi công cộng. Tuy nhiên, quyền sử dụng mạng xã hội không đồng nghĩa với việc người livestream được đứng ngoài mọi giới hạn của pháp luật.

Nếu vì muốn có hình ảnh, thu hút người xem mà người livestream đứng giữa đường, chen vào hiện trường, cản trở giao thông, cản trở lực lượng chức năng hoặc kích động những người xung quanh thì hành vi này cần được xem xét độc lập theo tính chất, mức độ cụ thể.

Đặc biệt, việc ghi hình và việc sử dụng, phát tán hình ảnh là hai vấn đề cần phân biệt.

Điều 32 Luật Bảo vệ dữ liệu cá nhân năm 2025 quy định dữ liệu cá nhân thu được từ hoạt động ghi âm, ghi hình tại nơi công cộng phải được xử lý phù hợp với mục đích thu thập, không được sử dụng vào mục đích trái pháp luật hoặc xâm phạm quyền, lợi ích hợp pháp của chủ thể dữ liệu.

Vì vậy, theo luật sư Cường, cần phân biệt việc ghi nhận khách quan một sự kiện với việc cắt ghép, đặt tiêu đề xúc phạm, gán ghép thông tin chưa được kiểm chứng hoặc công khai thông tin cá nhân nhằm bêu riếu, xúc phạm người khác.

“Quyền sử dụng mạng xã hội không phải là quyền đứng ngoài mọi giới hạn pháp luật”, luật sư Cường cảnh báo.

Tùy tính chất, mức độ và hậu quả, hành vi đăng tải, phát tán thông tin, hình ảnh xâm phạm danh dự, nhân phẩm hoặc đời tư của người khác có thể phát sinh trách nhiệm pháp lý theo các quy định có liên quan.

Từ vụ việc tại Thái Nguyên, luật sư Đặng Văn Cường khuyến cáo người dân cần thận trọng khi chứng kiến những sự việc bất thường nơi công cộng, đặc biệt không để việc hiếu kỳ, quay phim, livestream biến thành hành vi tụ tập, cản trở giao thông hoặc gây mất an ninh, trật tự.

Việc dừng lại quan sát, ghi nhận thông tin không đồng nghĩa với quyền chen vào hiện trường, vây quanh phương tiện, cản trở giao thông hoặc can thiệp vào quá trình xử lý của lực lượng chức năng.

Với người sử dụng mạng xã hội, việc có trong tay một đoạn video cũng không đồng nghĩa được tùy ý phát tán hình ảnh, thông tin liên quan đến người khác...