Ảnh minh họa: Như Hùng/ Tuổi trẻ.
Các trường hợp giáo viên được truy lĩnh tiền lương và phụ cấp chênh lệch so với mức đã chi trả
Bộ Giáo dục và Đào tạo vừa ban hành Thông tư 93/2026/TT-BGDĐT ngày 30/10/2026, sửa đổi, bổ sung một số quy định về chuẩn nghề nghiệp, bổ nhiệm chức danh và xếp lương đối với nhà giáo trong các cơ sở giáo dục.
Thông tư nhằm tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện chính sách, bảo đảm thống nhất việc bổ nhiệm chức danh, xếp lương và quyền lợi hợp pháp của giáo viên.
Một trong những điểm đáng chú ý của thông tư là quy định việc chuyển xếp từ chức danh nghề nghiệp cũ sang chức danh mới tương ứng không phụ thuộc vào cơ cấu hạng chức danh nghề nghiệp.
Theo đó, những giáo viên trước ngày thông tư có hiệu lực đã bị bổ nhiệm vào hạng thấp hơn do căn cứ cơ cấu hạng chức danh nghề nghiệp sẽ được bổ nhiệm lại vào hạng đã giữ.
Đặc biệt, các trường hợp này được truy lĩnh tiền lương và phụ cấp chênh lệch so với mức đã chi trả.
Quy định nhằm khắc phục tình trạng một số địa phương vận dụng cơ cấu hạng chức danh nghề nghiệp vốn áp dụng trong việc thăng hạng để giới hạn số lượng giáo viên được chuyển xếp từ hạng cũ sang hạng tương ứng theo quy định mới.
Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết việc chuyển xếp phải phản ánh đúng bản chất của quá trình chuyển đổi chức danh, không bị hạn chế bởi cơ cấu hạng tại từng cơ sở giáo dục hoặc địa phương.
Giáo viên nào được thay đổi chức danh nghề nghiệp, bậc lương?
Thông tư 93 nêu ba nhóm giáo viên được xem xét bổ nhiệm lại chức danh nghề nghiệp và xếp lương.
Nhóm đầu tiên là giáo viên được bổ nhiệm ngay vào chức danh ở hạng cao trong khoảng thời gian từ ngày 3/11/2015 đến ngày 20/3/2021, sau khi tuyển dụng, hết thời gian tập sự hoặc sau khi đạt trình độ đào tạo cao hơn nhưng chưa trúng tuyển kỳ thi hoặc xét thăng hạng do cấp có thẩm quyền tổ chức.
Quy định này cũng áp dụng với người được tuyển dụng trước ngày 3/11/2015 nhưng hoàn thành thời gian tập sự sau mốc này.
Cụ thể, nhóm giáo viên được xem xét gồm: Giáo viên mầm non có bằng đại học trở lên khi tuyển dụng và được bổ nhiệm hạng II; giáo viên mầm non hạng III, hạng IV sau khi hoàn thành chương trình đại học được bổ nhiệm hạng II.
Ảnh minh họa: Ảnh: MOET
Tương tự, giáo viên tiểu học có bằng đại học trở lên khi tuyển dụng và được bổ nhiệm hạng II; giáo viên tiểu học hạng II, hạng IV sau khi hoàn thành chương trình đại học được bổ nhiệm hạng II; giáo viên THCS có bằng đại học trở lên khi tuyển dụng và được bổ nhiệm hạng II. Với giáo viên THPT, trường hợp được xem xét là người đang giữ hạng II, sau khi hoàn thành chương trình đào tạo và được cấp bằng thạc sĩ thì được bổ nhiệm hạng I.
Tuy nhiên, những giáo viên này không đương nhiên được bổ nhiệm lại. Điều kiện cụ thể được quy định theo từng cấp học.
Với giáo viên mầm non, ngoài yêu cầu về đạo đức, trình độ đào tạo, bồi dưỡng và năng lực chuyên môn, nghiệp vụ, người được xem xét bổ nhiệm hạng II phải thực hiện ít nhất một nhiệm vụ thuộc mỗi nhóm nhiệm vụ được quy định trong hai năm học 2024-2025 và 2025-2026. Đồng thời, giáo viên phải được đánh giá, xếp loại hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong cả hai năm học.
Giáo viên tiểu học và THCS muốn được bổ nhiệm hạng II phải có ít nhất 9 năm giảng dạy có đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc, bên cạnh các tiêu chuẩn về đạo đức, trình độ và năng lực chuyên môn, nghiệp vụ.
Thời gian giảng dạy theo hợp đồng lao động có đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc ở môn học hoặc cấp học có cùng yêu cầu chuyên môn, nghiệp vụ cũng được tính. Nếu thời gian đóng bảo hiểm xã hội không liên tục và giáo viên chưa nhận trợ cấp một lần thì được cộng dồn. Thời gian tập sự, thử việc không được tính vào thời gian này.
Ngoài ra, giáo viên phải thực hiện các nhóm nhiệm vụ chuyên môn theo quy định trong hai năm học 2024-2025 và 2025-2026, đồng thời được đánh giá, xếp loại hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong cả hai năm.
Đối với giáo viên THPT, người được xem xét bổ nhiệm hạng I phải đáp ứng tiêu chuẩn về đạo đức, trình độ, năng lực chuyên môn; thực hiện các nhiệm vụ chuyên môn theo quy định và được đánh giá, xếp loại hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên trong hai năm học 2024-2025 và 2025-2026.
Các nhiệm vụ chuyên môn được tính khá đa dạng, như tham gia biên soạn, thẩm định tài liệu giáo dục; làm báo cáo viên, dạy minh họa tại các lớp bồi dưỡng; hướng dẫn đồng nghiệp; tham gia đánh giá ngoài, kiểm tra chuyên môn, hội thi hoặc hướng dẫn, đánh giá hoạt động nghiên cứu khoa học của học sinh.
Nhóm thứ hai là giáo viên đủ điều kiện bổ nhiệm hạng I hoặc hạng II nhưng trước đó được địa phương bổ nhiệm vào hạng thấp hơn do giới hạn tỷ lệ cơ cấu hạng.
Theo khoản 7 Điều 5, quy định áp dụng với giáo viên đã giữ chức danh hạng I, hạng II hoặc tương đương trong khoảng thời gian từ ngày 20/3/2021 đến trước ngày Thông tư có hiệu lực. Dù đáp ứng đủ điều kiện bổ nhiệm vào hạng tương ứng, những người này được bổ nhiệm vào hạng thấp hơn liền kề do địa phương khống chế tỷ lệ cơ cấu hạng.
Với quy định mới, họ được xem xét bổ nhiệm lại vào hạng I hoặc hạng II tương ứng với cấp học đang giảng dạy. Việc bổ nhiệm lại không phụ thuộc vào cơ cấu hạng của chức danh.
Nhóm thứ ba là giáo viên mầm non, giáo viên phổ thông được tuyển dụng trước ngày 9/4/2026, không thuộc hai nhóm trên, đã đáp ứng điều kiện bổ nhiệm hạng chức danh nghề nghiệp theo các thông tư trước đây nhưng chưa được bổ nhiệm trước ngày Thông tư 93 có hiệu lực.
Những giáo viên này được xem xét bổ nhiệm vào hạng chức danh nhà giáo tương ứng theo quy định mới. Việc bổ nhiệm cũng không phụ thuộc vào cơ cấu hạng của chức danh.