“Mở cửa” danh mục thuốc bảo hiểm: Y học cổ truyền đứng trước cơ hội “trăm năm có một”

Tăng tỉ lệ chi trả thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền

Trao đổi bên lề Hội thảo “Nâng cao chất lượng hiệu quả công tác khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế lĩnh vực dược cổ truyền”, tại Hà Nội, bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm Y tế (Bộ Y tế), cho biết chính sách BHYT liên quan đến thuốc y học cổ truyền, tại quyết định 1893/QĐ-TTg ngày 25/12/2019 của Thủ tướng Chính phủ ban hành Chương trình phát triển y dược cổ truyền, kết hợp y dược cổ truyền với y dược hiện đại đến năm 2030 đã đặt ra mục tiêu: Tăng tỉ lệ chi trả thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền trong cơ sở khám chữa bệnh từ quỹ BHYT trong tổng số chi phí cho thuốc: đến năm 2025 tối thiểu là 20% và đến năm 2030 là 30%; Chi phí sử dụng dược liệu sẵn có tại địa phương trong chữa bệnh tối thiểu là 5% trong tổng số chi phí thuốc dược liệu, thuốc cổ truyền

Tuy nhiên, trong cơ cấu chi từ quỹ năm 2024 mặc dù thuốc là cấu phần chiếm tỷ lệ lớn nhưng tỷ trọng chi cho thuốc y học cổ tuyền mới chỉ đạt 5,42% tương đương hơn 3.100 tỷ đồng.

"Đây là con số hết sức khiêm tốn trong khi chúng ta có nguồn dược liệu hết sức phong phú. Hiện nay, nhiều công ty có bài thuốc dược liệu mới, có bài thuốc được nghiên cứu thử nghiệm lâm sàng bài bản. Vì thế, không có chuyện thuốc giá rẻ mà cần có chính sách chi trả hợp lý", bà Trang nói.

Lãnh đạo Vụ BHYT cho rằng cần đặt y học cổ truyền ở vị trí vốn có, đồng thời thúc đẩy xu hướng kết hợp giữa y học cổ truyền và y học hiện đại.

Để giải quyết vấn đề này, bà Trang cho biết sẽ “mở cửa hết mức” cho thuốc cổ truyền bảo đảm chất lượng. Việc ưu tiên thuốc nội không chỉ giúp người dân tiếp cận phương pháp điều trị an toàn, ít tác dụng phụ mà còn tạo ra một chu trình kinh tế khép kín: Bà con nông dân thoát nghèo nhờ trồng dược liệu, doanh nghiệp trong nước phát triển và giảm sự lệ thuộc vào nguồn thuốc nhập khẩu.

“Một trong những bước đột phá về mặt pháp lý là việc rà soát, sửa đổi Luật Đấu thầu và các quy định mua sắm thuốc theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ. Mục tiêu là xóa bỏ sự phân biệt cấp chuyên môn, đưa thuốc cổ truyền về tận xã, phường.

Đặc biệt, Bộ Y tế đang tính đến phương án thí điểm một cơ chế “chưa từng có”: Người dân có thể cầm đơn thuốc điện tử đến nhận thuốc BHYT tại các nhà thuốc tư nhân có kết nối hệ thống quản lý. Điều này không chỉ giúp giảm tải cho các bệnh viện công mà còn tiết kiệm công sức, thời gian cho người dân, nhất là những bệnh nhân mạn tính và người cao tuổi”, bà Trang cho hay.

Không “ép” Đông y phải theo tiêu chuẩn Tây y một cách máy móc

Trước băn khoăn về việc áp dụng tiêu chuẩn thuốc Tân dược lên Y học cổ truyền (YHCT), Vụ trưởng Vụ Bảo hiểm Y tế khẳng định sẽ có cách tiếp cận linh hoạt. Những bài thuốc cổ phương, gia truyền đã được thực chứng hiệu quả hàng ngàn năm sẽ được miễn giảm các rào cản kỹ thuật không phù hợp.

Tuy nhiên, đối với các loại thuốc dược liệu mới, Bộ Y tế vẫn yêu cầu khắt khe về dữ liệu lâm sàng. “Dù là cổ truyền hay tân dược, chất lượng thuốc phải là hàng đầu”, đại diện Vụ Bảo hiểm Y tế cho hay.

Thực hiện chỉ đạo của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, ngành Y tế đang chuyển dịch trọng tâm từ “chữa bệnh đơn thuần” sang “phòng bệnh từ xa” và phục hồi chức năng. Đây chính là “vùng đất hứa” để YHCT phát huy thế mạnh tuyệt đối của mình.

Với sự ủng hộ từ các Nghị quyết của Trung ương và sự chỉ đạo quyết liệt từ Chính phủ, Y học cổ truyền Việt Nam đang đứng trước vận hội mới. Không chỉ là một phương pháp chữa bệnh, đây còn là tài sản quốc gia cần được pháp luật bảo vệ và tạo điều kiện tối đa để vươn mình, trở thành trụ cột quan trọng trong hệ thống y tế hiện đại.