Sáng 21/11, Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường.
Một trong những nội dung đáng chú ý của luật là bổ sung nguyên tắc thiết lập và quản lý vùng phát thải thấp, trong đó ưu tiên kiểm soát phương tiện phát thải cao, phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
Quốc hội thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường (Ảnh: Quốc hội).
Báo Dân trí cho hay, theo quy định được bổ sung tại Điều 65, việc thiết lập và quản lý vùng phát thải thấp phải phù hợp với yêu cầu bảo vệ chất lượng môi trường không khí và sức khỏe cộng đồng.
Vùng phát thải thấp được xác định là khu vực thiết lập để áp dụng các biện pháp giảm phát thải, chủ yếu từ phương tiện giao thông, nhằm cải thiện chất lượng không khí và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Luật quy định một trong những nguyên tắc quản lý khu vực này là "ưu tiên kiểm soát phương tiện phát thải cao, phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch".
Như vậy, xe sử dụng xăng, dầu thuộc nhóm phương tiện được ưu tiên kiểm soát khi áp dụng các biện pháp quản lý phát thải tại những khu vực này.
Tuy nhiên, quy định trên xác lập nguyên tắc quản lý, chưa ấn định biện pháp hạn chế lưu thông cụ thể đối với từng loại phương tiện. Việc quản lý phát thải trong vùng phát thải thấp sẽ được thực hiện theo các tiêu chí và biện pháp do Chính phủ quy định.
VnExpress cho biết thêm, UBND cấp tỉnh căn cứ điều kiện thực tế để trình HĐND cùng cấp quyết định thiết lập vùng phát thải thấp và các biện pháp kiểm soát khí thải. Việc lựa chọn khu vực phải tính đến chất lượng không khí, quy hoạch đô thị, tổ chức giao thông và khả năng đáp ứng của hệ thống giao thông công cộng.
Các biện pháp kiểm soát phải công khai, minh bạch, có lộ trình phù hợp, hạn chế ảnh hưởng đến đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh. Chính phủ sẽ quy định cụ thể tiêu chí thiết lập vùng phát thải thấp, biện pháp quản lý và chính sách hỗ trợ, khuyến khích phát triển giao thông công cộng, phương tiện sử dụng năng lượng tái tạo, tiết kiệm nhiên liệu, phát thải thấp hoặc không phát thải.
Bên cạnh đó, luật cũng giao Chính phủ quy định tiêu chí thiết lập và biện pháp quản lý phát thải trong vùng phát thải thấp.
Chính phủ được giao quy định các chính sách ưu đãi, hỗ trợ, khuyến khích phát triển phương tiện giao thông công cộng và phương tiện sử dụng năng lượng tái tạo, có mức tiêu hao nhiên liệu thấp, phát thải thấp hoặc không phát thải.
Đáng chú ý, chính sách chuyển đổi phương tiện giao thông sử dụng nhiên liệu hóa thạch và phương tiện gây ô nhiễm môi trường cũng thuộc nội dung Chính phủ phải quy định, Tiền phong cho hay.
Luật cũng bổ sung các yêu cầu nhằm bảo đảm số liệu quan trắc môi trường chính xác, khách quan và có thể kiểm chứng. Dữ liệu từ hệ thống quan trắc tự động phải được truyền, nhận liên tục, bảo đảm tính toàn vẹn và khả năng truy xuất nguồn gốc. Thiết bị quan trắc phải đáp ứng yêu cầu kỹ thuật, được kiểm định, hiệu chuẩn.
Các đơn vị cung cấp dịch vụ quan trắc chịu trách nhiệm về độ chính xác của kết quả, đồng thời phải bảo đảm khả năng truy xuất thông tin về mẫu, thiết bị, nhân sự và dữ liệu khi cần thiết.
Luật bổ sung các biện pháp kiểm soát nước thải dựa trên khả năng tiếp nhận chất ô nhiễm của từng nguồn nước.
Tại những khu vực sông, hồ không còn khả năng chịu tải đối với tất cả thông số ô nhiễm bắt buộc đánh giá, dự án đầu tư mới hoặc mở rộng thuộc diện phải thực hiện thủ tục môi trường không được xả nước thải vào nguồn tiếp nhận, trừ một số trường hợp đáp ứng điều kiện xử lý nghiêm ngặt.
Luật có hiệu lực từ ngày 1/3/2027. Riêng quy định về yêu cầu năng lực của tổ chức cung cấp dịch vụ tư vấn môi trường có hiệu lực từ ngày 1/1/2028.