Đồng Thị Hải Yến (sinh năm 2000, quê Lạng Giang, Bắc Giang cũ - nay là tỉnh Bắc Ninh) vừa trúng tuyển chương trình thạc sĩ của 7 trường đại học top đầu thế giới gồm: Harvard, Stanford, Yale, Columbia, Brown, Johns Hopkins (Hoa Kỳ), Oxford (Anh).
Trong đó, Harvard là ngôi trường em yêu thích nhất và đang chờ học bổng để học thạc sĩ ngành Y tế công cộng tại đây.
Theo tin tức trên VietnamNet, mắc khiếm thị bẩm sinh, khi mới 20 ngày tuổi, Yến đã trải qua 7 cuộc phẫu thuật. Dẫu vậy, mắt trái của Yến chỉ còn thị lực 0,5/10, mắt phải không còn nhìn thấy gì.
Khi 5 tuổi rưỡi, Yến được bố cho theo học tại một trường dành cho trẻ khuyết tật ở Bắc Giang. Hai năm sau, theo lời khuyên của một người bác trong hội người mù tỉnh, bố Yến quyết định gửi con gái vào một mái ấm dành cho người khiếm thị tại TP.HCM.
7 tuổi, Yến phải học cách sống xa nhà với hành trang mang theo là tấm ảnh gia đình cùng tình yêu thương vô điều kiện của bố mẹ. Suốt một năm sau đó, Yến được các sơ tại mái ấm kèm học riêng trước khi chuyển sang học hòa nhập từ lớp 3.
Trong khi các bạn chỉ cần hai cuốn sách giáo khoa cho mỗi môn học, Yến phải sử dụng tới 9-10 cuốn sách chữ nổi. Nhưng trở ngại lớn nhất với Yến khi ấy không phải những khó khăn trong học tập mà là ánh nhìn của bạn bè.
Dù vậy, cô bé sớm nhận ra nếu không học, bản thân sẽ phải sống dựa vào người khác cả đời.
Từ đó, nữ sinh đặt ra từng mục tiêu cho mình. Suốt những năm phổ thông, Yến luôn là học sinh có thành tích xuất sắc ở lớp.
Ngoài học tập, Yến còn giành hơn 50 huy chương thể thao trong nước và quốc tế, trong đó có HCB Đại hội Thể thao Người khuyết tật Đông Nam Á 2015 và HCV Đại hội Thể thao Người khuyết tật Trẻ châu Á 2017.
Đồng Hải Yến - cô gái khiếm thị người Việt vừa xuất sắc nhận 7 thư mời nhập học thạc sĩ của các đại học danh giá bậc nhất thế giới, gồm: Đại học Harvard, Oxford, Stanford, Yale, Columbia, Brown và Johns Hopkins. (Ảnh: VTC News)
Theo tin tức trên báo Bắc Ninh, tốt nghiệp trung học phổ thông, Hải Yến đỗ ngành Công tác xã hội của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn TP.HCM. Em chính thức học trên máy tính, cài một trình đọc màn hình cho người khiếm thị nên học nhanh và dễ dàng hơn.
Gần hết năm thứ hai đại học, với vốn kiến thức Tiếng Anh khá ổn, Hải Yến đã tự kiếm tiền trang trải cuộc sống. Em bắt đầu nghĩ đến việc chuyển tới một ngôi trường quốc tế có nguồn học bổng dồi dào và cơ hội du học để phát triển bản thân. Năm 2020, Hải Yến giành học bổng vào ngành Tâm lý học của Trường Đại học Fulbright Việt Nam.
Môi trường học tập tại Đại học Fulbright Việt Nam được đánh giá thân thiện, mọi người luôn tôn trọng sự khác biệt khiến Hải Yến có thêm động lực cố gắng. Cuối năm thứ hai, em gần như đã hoàn thành chương trình Tâm lý học nên tiếp tục đăng ký học ngành Việt Nam học.
Sau 4 năm, Hải Yến tốt nghiệp xuất sắc ngành Tâm lý học và Việt Nam học với điểm tích lũy các môn học (GPA) đạt 3.76/4.0. Luận văn tốt nghiệp của Đồng Thị Hải Yến liên quan đến nghiên cứu tâm lý tường thuật về suy giảm thị lực ở người trẻ.
Giáo sư Matthew McDonald, giảng viên Đại học Fulbright Việt Nam đánh giá, đây là một trong những luận văn xuất sắc nhất mà ông từng hướng dẫn. Giáo sư ấn tượng mạnh với tư duy lý thuyết sắc sảo, phương pháp nghiên cứu chặt chẽ, đặc biệt là cái tâm của tác giả khi đưa ra nhiều giải pháp hữu hiệu và nhân văn nhằm bảo vệ người yếu thế.
Từ luận văn xuất sắc, Hải Yến đã được đến nhiều quốc gia nhờ học bổng của Chương trình Sáng kiến lãnh đạo trẻ Đông Nam Á (YSEALI) do Chính phủ Hoa Kỳ tài trợ năm 2024.
Trong thời gian làm thực tập sinh 5 tuần tại Hoa Kỳ, em có cơ hội nghiên cứu về sức khỏe cộng đồng ở Đại học Harvard. Nhận thấy phương pháp giáo dục đặc biệt của trường đại học hàng đầu thế giới, em ấp ủ và đặt quyết tâm trở thành học viên chính thức của Đại học Harvard.
Yến mong muốn trở thành giảng viên sau khi hoàn thành chương trình thạc sĩ, tiến sĩ. (Ảnh: VietnamNet)
Tốt nghiệp song bằng xuất sắc tháng 6/2024, Đồng Thị Hải Yến được Đại học Fulbright Việt Nam giữ lại làm trợ giảng trong thời gian 5 tháng. Sau đó em trở thành đối tác nghiên cứu chiến lược, làm việc trực tuyến với University of Wisconsin - Madison, một trường đại học công lập tên tuổi của Hoa Kỳ về tâm lý, sức khỏe tâm thần.
Chính vì quan tâm đến những bạn trẻ cùng cảnh ngộ, năm 2021, Đồng Thị Hải Yến đã sáng lập Spa M-Y - Massage trị liệu, với mục tiêu tạo ra môi trường làm việc ổn định, chuyên nghiệp cho người khiếm thị. Mô hình này không chỉ tạo sinh kế mà còn góp phần thay đổi cách nhìn của xã hội về năng lực lao động của người khuyết tật.
Từ tháng 2/2026, Đồng Thị Hải Yến gửi hồ sơ dự tuyển đến 9 trường đại học ở một số nước trên thế giới, trong bài luận nộp cho các trường, em không nói nhiều về thành tích của bản thân mà đi thẳng vào câu trả lời, đó là: "Nếu được học tại ngôi trường này, tôi sẽ trở thành ai và đóng góp được gì cho cộng đồng xã hội?".
Câu chuyện Hải Yến viết ra kể về hành trình của bản thân, từ một người khiếm thị lớn lên giữa nhiều giới hạn, đến khát vọng trở thành nhà nghiên cứu về sức khỏe tâm thần đối với thanh, thiếu niên đã thuyết phục được những hội đồng giám khảo ở các trường đại học uy tín thế giới.
Đến cuối tháng 3/2026, đã có 7 trường đại học gồm: Harvard, Stanford, Yale, Columbia, Brown, Johns Hopkins (Hoa Kỳ) và Oxford (Vương quốc Anh) gửi giấy báo trúng tuyển chương trình Thạc sĩ đến Hải Yến. 3/7 trường đã thông báo mức học bổng.
Bản thân và gia đình muốn em theo học Chương trình Thạc sĩ Y tế công cộng của Đại học Harvard, em đang chờ nhà trường thông báo mức học bổng (dự kiến vào tháng 8 năm nay). Hải Yến cho hay, em mong muốn được học Chương trình Thạc sĩ Y tế công cộng của Đại học Harvard để trở thành giảng viên đại học tại Việt Nam.
Với nghị lực phi thường, hy vọng khát vọng của cô gái quê Bắc Ninh sớm thành hiện thực, trở thành nguồn cảm hứng cho các bạn trẻ, nhất là những người yếu thế vươn lên trên con đường chinh phục đỉnh cao tri thức.