Chạy đua làm đẹp cấp tốc trước tựu trường, nữ sinh đối mặt nguy cơ tổn thương da

Những tuần gần đây, ThS.BSCKII Nguyễn Tiến Thành, thành viên Hội Da liễu Việt Nam, cho biết tiếp nhận nhiều bệnh nhân trẻ gặp phản ứng bất lợi hoặc biến chứng sau điều trị mụn, chăm sóc và làm đẹp da tại các cơ sở không đảm bảo chuyên môn hoặc sau khi tự sử dụng các sản phẩm, liệu trình không phù hợp.

Điểm chung của nhiều trường hợp là tâm lý muốn cải thiện làn da thật nhanh trước năm học mới. Không ít nữ sinh vốn chỉ có tình trạng mụn ở mức độ nhẹ đến trung bình nhưng sau một thời gian ngắn can thiệp, khuôn mặt lại sưng nề, đỏ rực, xuất hiện dày đặc các tổn thương viêm.

Trường hợp nữ sinh D.T.H, 16 tuổi là ví dụ điển hình. H tìm đến khám trong tình trạng khuôn mặt sưng nề, đỏ, nóng rát và nổi nhiều tổn thương viêm.

Trước đó, do lo lắng về những nốt mụn trên mặt khi sắp bước vào năm học mới, cô gái tìm đến một cơ sở làm đẹp với mong muốn “xử lý nhanh”. Sau khi được tư vấn một liệu trình gồm nhiều bước chăm sóc và can thiệp trên da, tình trạng ban đầu không cải thiện mà ngày càng nặng.

“Khuôn mặt bệnh nhân sưng lên, các tổn thương đỏ xuất hiện dày. Người nhà mô tả mặt cháu sưng như bị ong đốt. Đáng nói, trước khi thực hiện liệu trình, tình trạng da của bệnh nhân không quá nghiêm trọng”, bác sĩ Thành chia sẻ.

Một trường hợp khác là nữ sinh viên H.A.C., 20 tuổi, đang học đại học tại Hà Nội. Trước khi quay lại trường sau kỳ nghỉ hè, cô gái thấy mụn xuất hiện nhiều hơn ở vùng trán và hai bên má nên tìm kiếm các phương pháp trị mụn nhanh trên mạng.

Sau đó, nữ sinh đến một spa gần nơi ở để nặn mụn và thực hiện liệu trình được giới thiệu có thể giúp da “sạch mụn nhanh”. Những ngày đầu, da bong và khô nên cô nghĩ đây là dấu hiệu liệu trình đang phát huy tác dụng.

Tuy nhiên, cảm giác bỏng rát sau đó tăng dần. Hai bên má đỏ, xuất hiện thêm nhiều tổn thương viêm, mụn mủ, trong khi những vùng da trước đó không có mụn cũng bắt đầu xuất hiện bất thường.

Lo lắng khi chỉ còn ít ngày nữa phải trở lại trường, nữ sinh tiếp tục sử dụng thêm một số sản phẩm được giới thiệu có tác dụng phục hồi da nhưng tình trạng không cải thiện.

Khi đến khám, bệnh nhân có biểu hiện tổn thương hàng rào biểu bì với ban đỏ, nóng rát, tăng nhạy cảm da, kèm nhiều tổn thương viêm.

Theo bác sĩ Thành, đây là tình huống không hiếm gặp ở những bệnh nhân trẻ. Ban đầu, vấn đề trên da có thể chưa quá nghiêm trọng nhưng việc liên tục nặn mụn, phối hợp nhiều sản phẩm có hoạt tính mạnh hoặc thực hiện nhiều can thiệp trong thời gian ngắn có thể khiến tình trạng trở nên phức tạp hơn.

“Điều đáng tiếc là nhiều bạn chỉ cần được chẩn đoán và điều trị đúng ngay từ đầu thì tình trạng mụn có thể kiểm soát tốt. Nhưng vì muốn nhanh hơn vài tuần, cuối cùng thời gian để đưa làn da trở lại ổn định lại kéo dài hơn”, bác sĩ Thành nói.

Một số bệnh nhân khác đến khám sau khi nặn mụn quá mức, peel da không phù hợp hoặc sử dụng những sản phẩm không rõ thành phần. Có trường hợp ban đầu chỉ muốn xử lý mụn đầu đen, mụn ẩn nhưng sau vài ngày da đỏ rát, bong tróc, xuất hiện nhiều tổn thương viêm và mụn mủ.

Theo bác sĩ Thành, những tổn thương này không chỉ gây đau, khó chịu mà còn làm tăng nguy cơ tăng sắc tố sau viêm và sẹo. Quá trình phục hồi đôi khi kéo dài hơn nhiều so với thời gian cần thiết để điều trị tình trạng mụn ban đầu.

Làm đẹp “thần tốc” trước năm học mới, làn da có thể trả giá. Ảnh: BSCC

Cẩn trọng với lời hứa “hết mụn sau vài ngày”

Theo chuyên gia, thời điểm cuối hè, đầu năm học mới thường là lúc nhu cầu chăm sóc da của học sinh, sinh viên tăng lên. Sau kỳ nghỉ hè, nhiều bạn muốn cải thiện ngoại hình trước khi trở lại trường, chụp ảnh hoặc tham gia các hoạt động đầu năm.

Tâm lý này khiến những quảng cáo như “hết mụn cấp tốc”, “đẩy sạch mụn sau một lần”, “thay da”, “da đẹp sau 3-5 ngày” trở nên hấp dẫn.

Tuy nhiên, bác sĩ Thành cho rằng mụn trứng cá là một bệnh lý da liễu có nhiều mức độ và yếu tố liên quan khác nhau. Điều trị cần được lựa chọn dựa trên tình trạng cụ thể của từng người, không có một liệu trình giống nhau phù hợp với tất cả.

Ngay cả với một phác đồ phù hợp, việc cải thiện mụn thường cần được đánh giá theo tuần đến tháng chứ không phải chỉ trong vài ngày. Việc cố đẩy nhanh quá trình bằng cách tăng số lượng hoạt chất hoặc thực hiện nhiều thủ thuật liên tiếp đôi khi lại khiến da bị kích ứng và kéo dài thời gian hồi phục.

Đặc biệt, việc tự ý sử dụng nhiều hoạt chất mạnh cùng lúc, peel da không đúng chỉ định hoặc với nồng độ, thời gian tiếp xúc không phù hợp, nặn mụn quá mức hay thực hiện các thủ thuật không đúng kỹ thuật có thể gây tổn thương hàng rào biểu bì, viêm da kích ứng, bỏng hóa chất, làm bùng phát tổn thương viêm và tăng nguy cơ tăng sắc tố sau viêm, thậm chí để lại sẹo.

Một nguy cơ khác là sử dụng những sản phẩm không rõ nguồn gốc hoặc không công bố đầy đủ thành phần. Một số người thấy da cải thiện nhanh trong thời gian đầu nên tiếp tục sử dụng mà không biết sản phẩm có thể tiềm ẩn nguy cơ kích ứng hoặc tác dụng không mong muốn khi dùng kéo dài.

“Khi da đang đỏ, đau, sưng hoặc xuất hiện nhiều tổn thương bất thường sau một liệu trình làm đẹp, điều cần làm không phải là tiếp tục thêm một liệu trình khác để ‘cứu’ da. Càng can thiệp chồng chéo, hàng rào bảo vệ da càng có nguy cơ tổn thương và việc xác định nguyên nhân, điều trị về sau càng khó khăn”, bác sĩ Thành cảnh báo.

Đừng đặt thời hạn vài ngày cho làn daBác sĩ khuyến cáo, với học sinh, sinh viên bị mụn, trước hết cần chăm sóc da nhẹ nhàng, tránh tự cạy, nặn mụn hoặc thay đổi liên tục nhiều sản phẩm trong thời gian ngắn.

Khi mụn viêm nhiều, kéo dài, có nguy cơ để lại thâm, sẹo hoặc ảnh hưởng đáng kể đến tâm lý, người bệnh nên được bác sĩ chuyên khoa da liễu thăm khám để đánh giá mức độ và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp.

Nếu thực hiện các thủ thuật như peel da, laser hoặc những can thiệp chuyên sâu khác, cần tìm hiểu kỹ cơ sở thực hiện, người trực tiếp chỉ định, tình trạng da trước thủ thuật cũng như quy trình chăm sóc sau điều trị.

Theo bác sĩ Thành, mong muốn có ngoại hình đẹp hơn trước ngày tựu trường là tâm lý dễ hiểu. Tuy nhiên, làn da không thể bị ép tuân theo một “deadline” vài ngày.

“Một vài nốt mụn trước ngày đến trường thường dễ kiểm soát hơn rất nhiều so với việc phải điều trị một làn da đang viêm, tổn thương hàng rào bảo vệ, kèm nguy cơ thâm và sẹo chỉ vì cố làm đẹp thật nhanh”, bác sĩ Thành nói.