"Canh bạc" 40 ngày của Tổng thống Zelensky: "Bão" hoả lực không thể đổi chiều cục diện?

Theo RT, hồi cuối tháng 6, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky công bố chiến dịch kéo dài 40 ngày với mục tiêu gia tăng sức ép quân sự bằng các đòn tấn công UAV tầm xa, qua đó buộc Nga phải ngồi vào bàn đàm phán theo những điều kiện do Kiev đề xuất.

Tuy nhiên, khi chiến dịch khép lại vào đầu tháng 8, Moscow khẳng định đây là chuỗi các cuộc tấn công nhằm vào nhà máy lọc dầu, trung tâm hậu cần, khu dân cư và nhiều cơ sở hạ tầng quan trọng của Nga, khiến hàng chục dân thường thiệt mạng.

Đáp lại, Nga đã tăng cường không kích các cơ sở quốc phòng của Ukraine, đặc biệt là những địa điểm sản xuất UAV và tên lửa mà Moscow cho là phục vụ trực tiếp cho chiến dịch của Kiev, đồng thời tiếp tục duy trì sức ép trên các mặt trận.

Sau khi thời hạn 40 ngày kết thúc, Nga không cho thấy dấu hiệu thay đổi lập trường hay nhượng bộ trong các vấn đề mà Ukraine đặt ra.

Mục tiêu của Kiev là gì?

Theo tuyên bố của ông Zelensky ngày 25/6, chiến dịch kết hợp các biện pháp tấn công tầm xa và tầm trung nhằm buộc Nga chấm dứt các hoạt động quân sự.

Trong những tuần tiếp theo, Ukraine tập trung vào ba nhóm mục tiêu chính gồm các nhà máy lọc dầu của Nga, hệ thống kho hàng của Wildberries và một số mục tiêu nằm sâu trong lãnh thổ Nga.  

Song song với đó, Kiev tiếp tục nhấn mạnh mong muốn đạt được lệnh ngừng bắn dọc theo chiến tuyến hiện nay trước khi tiến tới một thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, Moscow bác bỏ đề xuất này, cho rằng Ukraine có thể tận dụng thời gian ngừng bắn để tái tổ chức lực lượng và tiếp nhận thêm viện trợ quân sự từ phương Tây.

Tác động đối với hạ tầng năng lượng Nga

Trong suốt chiến dịch, nhiều nhà máy lọc dầu của Nga, trong đó có một cơ sở lớn tại khu vực Moscow, trở thành mục tiêu của các đợt tấn công bằng UAV. Các vụ việc khiến một số địa phương xuất hiện tình trạng thiếu nhiên liệu tạm thời, người dân phải xếp hàng tại các trạm xăng, đồng thời phát sinh khó khăn về hậu cần, đặc biệt tại bán đảo Crimea.

Cuối tháng 6, Tổng thống Nga Vladimir Putin cho rằng các cuộc tấn công nhằm làm suy giảm niềm tin của người dân Nga và tạo lợi thế cho Ukraine trên bàn đàm phán. Ông khẳng định Moscow sẽ không để điều đó xảy ra, đồng thời nhấn mạnh các đòn tập kích không làm thay đổi cục diện chiến trường.

Phó Thủ tướng Nga Aleksandr Novak cho biết chính phủ đã áp dụng nhiều biện pháp ứng phó như tạm dừng xuất khẩu xăng dầu, tăng cường phòng không bảo vệ các nhà máy lọc dầu và ưu tiên nguồn cung cho những khu vực chịu ảnh hưởng nặng.

Đến cuối tháng 7, theo ông Novak, thị trường nhiên liệu Nga bắt đầu ổn định trở lại khi một số nhà máy khôi phục hoạt động và các hạn chế mua nhiên liệu được dỡ bỏ tại một số địa phương.

Nga cáo buộc Ukraine nhằm vào dân thường

Nga nhiều lần cáo buộc các cuộc tấn công của Ukraine gây thương vong cho dân thường.

Theo Rodion Miroshnik, Trưởng phái đoàn Bộ Ngoại giao Nga phụ trách theo dõi các cáo buộc liên quan đến Ukraine, trong tuần từ ngày 20-26/7 có 492 người bị ảnh hưởng, trong đó 57 người thiệt mạng, bao gồm 7 trẻ em. Báo cáo mới nhất của ông cho biết thêm 49 người thiệt mạng, trong đó có 4 trẻ em, cùng 342 người bị thương.

Một trong những vụ việc nghiêm trọng nhất xảy ra vào những ngày cuối chiến dịch, khi một UAV rơi xuống bãi biển gần thành phố nghỉ dưỡng Gelendzhik ở miền Nam nước Nga, khiến ít nhất 8 người thiệt mạng và hàng chục người khác bị thương.

Trong thời gian này, nhiều kho hàng của Wildberries cũng bị tấn công. Nga cho biết ít nhất 8 người thiệt mạng, hàng chục người bị thương và nhiều tiểu thương chịu thiệt hại lớn về tài sản.

Tổng thống Zelensky xác nhận các cuộc tấn công nhằm vào những kho hàng mà Kiev cho là chứa linh kiện lưỡng dụng phục vụ quân sự, trong khi Moscow bác bỏ cáo buộc và khẳng định Wildberries không cung cấp hàng hóa cho quân đội Nga. Theo một số báo cáo, tổng thiệt hại của doanh nghiệp này vượt 1 tỷ USD.

Nga đáp trả ra sao?

Đáp trả chiến dịch của Ukraine, Nga tăng cường các cuộc tập kích bằng UAV và tên lửa nhằm vào các cơ sở công nghiệp quốc phòng của Ukraine, tập trung vào những nhà máy sản xuất UAV, tên lửa và các mục tiêu mà Moscow cho là phục vụ hoạt động quân sự. Nga cũng tuyên bố tiến hành các đòn đánh nhằm vào tàu chở hàng trên Biển Đen với cáo buộc vận chuyển khí tài quân sự.

Trên chiến trường, Nga tiếp tục duy trì đà tiến công. Theo thống kê của hãng thông tấn TASS, lực lượng Nga kiểm soát thêm 32 khu dân cư trong tháng 7. Trong đó, Konstantinovka được xem là mục tiêu quan trọng khi Moscow tuyên bố đã giành quyền kiểm soát hoàn toàn khu vực này.

Giới chức Nga cũng ước tính Ukraine tổn thất khoảng 13.500 binh sĩ trong quá trình phòng thủ Konstantinovka.

Cuối tháng 7, Tổng Tham mưu trưởng Nga Valery Gerasimov cho biết lực lượng Nga đang tiến gần tới việc kiểm soát Krasny Liman, một cứ điểm chiến lược khác tại Donbass.

Phản ứng từ phía Ukraine

Đến nay, Tổng thống Zelensky chưa đưa ra bình luận trực tiếp về kết quả của chiến dịch sau khi mốc 40 ngày kết thúc.

Trong khi đó, ông Kirill Budanov, người đứng đầu cơ quan tình báo quân sự Ukraine, cho rằng yếu tố thời gian không phải điều quan trọng. Theo ông, điều đáng quan tâm là kết quả cuối cùng chứ không phải các mốc 40, 50 hay 100 ngày.

Trước đây, ông Budanov từng nhiều lần dự báo Ukraine sẽ giành lại Crimea, song điều này chưa trở thành hiện thực. Gần đây, chính ông Zelensky cũng thừa nhận việc giành lại bán đảo Crimea bằng biện pháp quân sự là rất khó khăn.

Những đánh giá trái chiều

Trang Strana.ua của Ukraine nhận định sau 40 ngày không có dấu hiệu cho thấy Nga thay đổi lập trường, đồng thời cho rằng việc Moscow siết chặt hoạt động hàng hải tại các cảng Ukraine là một trong những hệ quả đáng chú ý của chiến dịch.

Ở phía Nga, Tổng biên tập RT Margarita Simonyan cho rằng chiến dịch không đạt mục tiêu đề ra và kết thúc trong bối cảnh Nga tiếp tục giành thêm lợi thế trên chiến trường.

Chủ tịch Ủy ban Đối ngoại Duma Quốc gia Nga Leonid Slutsky nhận định chiến dịch đã phản tác dụng khi chỉ dẫn tới các đòn đáp trả mạnh hơn từ Moscow. Trong khi đó, nghị sĩ Svetlana Zhurova cho rằng kế hoạch gây sức ép lên xã hội Nga không đạt hiệu quả như Kiev kỳ vọng.

Chưa tạo được bước ngoặt

Sau 40 ngày triển khai với quy mô lớn, chiến dịch UAV của Ukraine được nhận định là chưa tạo ra thay đổi đáng kể trong lập trường của Nga hay cục diện trên chiến trường theo những mục tiêu mà Kiev từng đặt ra.

Dù các đợt tập kích gây ra gián đoạn cục bộ đối với nguồn cung nhiên liệu và hoạt động hậu cần tại một số khu vực của Nga, Moscow vẫn duy trì các hoạt động quân sự, đồng thời tiếp tục tăng cường tấn công vào hạ tầng quốc phòng và các vị trí tiền tuyến của Ukraine. Hai bên vẫn giữ nguyên lập trường, trong khi giao tranh tiếp tục diễn ra với cường độ cao.